بهطورکلی، حملات پانیک بر اساس شرایط وقوع و عوامل محرک آنها به دو نوع اصلی تقسیم میشوند: حملات غیرمنتظره(Unexpected) و حملات وابسته به موقعیت یا محرک (Situationally Bound/Cued). در ادامه، هر یک از این انواع بهصورت کامل توضیح داده شده است:
1. حملات پانیک غیرمنتظره (Unexpected Panic Attacks)
این نوع حملات بهصورت ناگهانی و بدون محرک ظاهری یا قابلپیشبینی رخ میدهند. فرد ممکن است در حال انجام فعالیتهای روزمره مانند استراحت، کار یا حتی خواب باشد و ناگهان دچار حمله پانیک شود. در این نوع حمله، هیچ نشانه یا محرک مشخصی مانند موقعیت خاص یا استرس قابلشناسایی وجود ندارد. برای مثال، فردی که در حال تماشای تلویزیون است و ناگهان دچار تپش قلب شدید، تنگی نفس و ترس از مرگ میشود، بدون اینکه دلیل مشخصی برای آن وجود داشته باشد.
2. حملات پانیک وابسته به موقعیت یا محرک (Situationally Bound/Cued Panic Attacks)
این حملات در پاسخ به یک محرک خاص یا موقعیت مشخص رخ میدهند. معمولا با فوبیاهای خاص مانند ترس از ارتفاع، حیوانات یا فضاهای بسته یا موقعیتهای استرسزا مرتبط هستند. این نوع حمله تقریبا همیشه در مواجهه با محرک خاص یا بلافاصله پس از آن رخ میدهند؛ بیشتر در افرادی دیده میشوند که به اختلالات اضطرابی مانند فوبیای خاص یا اختلال اضطراب اجتماعی مبتلا هستند. برای مثال، فردی که فوبیای سگ دارد، هنگام مواجهه با یک سگ دچار حمله پانیک میشود و علائمی مانند لرزش، تعریق و تنگی نفس را تجربه میکند.
بیشتر بخوانید: اگر جنگ شد کجا بریم؟ راهنما کامل شرایط اضطراری
علائم حملات پانیک چیست؟
حمله پانیک میتواند علائم جسمی و روانی شدیدی ایجاد کند که بر زندگی روزمره و سلامت فرد تاثیر میگذارد. بر اساس DSM-5، یک حمله پانیک با بروز حداقل چهار مورد از علائم زیر مشخص میشود:
علائم جسمانی شامل:
تنفس سریع و سطحی
تپش قلب یا ضربان قلب سریع
درد یا ناراحتی در قفسه سینه
لرزش و رعشه
تعریق
احساس سرگیجه یا سبکی سر
درد شکمی
تب و لرز
بیحسی یا گزگز
احساس خفگی
حالت تهوع و ناراحتی معده
سوزن سوزن شدن انگشتان
گرگرفتگی
علائم عاطفی مانند:
ترس شدید ازدستدادن کنترل، دیوانهشدن، دچار حمله قلبی شدن یا مرگ
احساس جدایی از خود(Depersonalization)
احساس غیر واقعی بودن محیط(Derealization)
- ۰۴/۱۰/۲۹